Umowy cywilnoprawne – o dzieło i zlecenia w Polsce

umowy o dzieło

Polski rynek pracy jest specyficzną mieszaniną – z jednej strony słyszymy narzekania na brak pracy, z drugiej, pracodawcy mają problem ze znalezieniem kompetentnych pracowników.

Umowa o dzieło na polskim rynku pracy

Wiele osób zatrudnionych w Polsce musi godzić się na niższe płace, złe warunki pracy i brak ubezpieczeń lub minimalne stawki składek na świadczenia. Przyczyną takiego stanu jest po części polski system podatkowy, w którym wysokie podatki od umów o pracę sprawiają, że aby obniżyć koszty pracy, wielu pracodawców wybiera rozwiązania korzystniejsze dla swoich firm. Często również takie rozwiązanie bardziej opłaca się samemu pracownikowi, bo wie, że nie oddaje jednej trzeciej swojej pensji fiskusowi.

Równocześnie jednak, umowy śmieciowe pozwalają znacznie zaoszczędzić pracodawcy i z tego bierze się cały problem – znacznie wzrasta elastyczność zatrudnienia, bo można o wiele łatwiej i szybciej, właściwie bez uzasadnienia, a czasem nawet bez wypowiedzenia (lub z krótkim okresem wypowiedzenia) zwolnić pracownika, bez konieczności wypłacania odprawy czy należności za niewykorzystany urlop. Jeśli pracownik jest chory lub bierze wolne, nie przysługują mu płatne urlopy ani większość świadczeń, a wysokość składek jest bardzo zaniżona. Umowy o dzieło są ponadto często źle opłacane z powodu domniemanych niedociągnięć w wykonaniu.umowa o pracę

Niewygodne umowy

Za przyczynę takiego stanu odpowiada po części właśnie rodzimy system podatkowy. Jan Guz wskazuje, że niekiedy ponad połowa dodatków dla pracownika w przypadku umowy o pracę trafia w ręce skarbu państwa, co tworzy zamknięte koło. Średnie zarobki brutto są bardzo wysokie, więc pracownicy nie mogą liczyć na podwyżki, jednak po odliczeniu składek często okazuje się, że zarabiają oni znacznie mniej, niż wynosi średnia krajowa, czasem nawet o połowę mniej, niż w stawce brutto.

Sytuacja taka jest bardzo powszechnie występującym stanem w wielu spółkach należących do budżetu państwa – w oświacie, służbie zdrowia, instytucjach publicznych, w tym w administracji publicznej. Oznacza to, że instytucje tworzące zrąb państwa stanowią doskonały przykład patologicznych rozwiązań, które tylko powiększają grupę zaliczaną do prekariatu…